In het retailschap is een zichtbare shift gaande. De boon ontdoet zich langzaam van zijn stoffige imago. De peulvrucht is terug. Niet uit nostalgie, maar omdat ze passen bij de keuken van nu: lokaal, voedzaam, betaalbaar en veelzijdig. In de supermarkt helpen gemakkelijke mixen, hippe verpakkingen en catchy slogans de boon op weg. Foodservice blijft daarin nog wat achter. Hoe krijgen we ook in foodservice iedereen aan de bonen? De BEANMEAL-actieweek biedt inspiratie.

Van 9 tot en met 15 februari 2026 draait alles tijdens de BEANMEAL-actieweek om inspiratie en activatie. Het centrale thema dit jaar is Bean Your Cuisine. Niet alleen richting consumenten, maar dit jaar nadrukkelijk ook richting foodservicebedrijven, cateraars en chefs. De inzet is helder: laat zien hoe toegankelijk, smaakvol en veelzijdig peulvruchten van Nederlandse bodem kunnen zijn in foodservice. 

Stijging in retail

Peulvruchten winnen terrein in Nederland. De supermarktverkopen van peulvruchten zijn met ruwweg 10-15% in de afgelopen drie jaar (2022-2025) dankzij een fors uitgebreid assortiment, schrijft Rabo Research in een artikel. Ook worden er steeds meer peulvruchten als ingrediënten gebruikt in snacks, maaltijden en vlees-/zuivel-vervangers. Op het peulvruchtenschap van een gemiddelde Nederlandse service-supermarkt zijn er in een kleine vier jaar tijd netto ruwweg dertig tot veertig nieuwe producten bijgekomen. Dat is een assortimentsuitbreiding van een kleine 30%.

Wereldpeulvruchtendag & BEANMEAL-actieweek

De BEANMEAL-actieweek is een jaarlijks terugkerend initiatief van de Green Protein Alliance om de teelt en consumptie van Nederlandse peulvruchten te bevorderen en wordt uitgevoerd met collectieve inzet van de overheid, industrie, retail, foodservicepartijen en maatschappelijke organisaties. Het doel is het versnellen van de eiwittransitie, maar ook om bewustwording te creëren dat de teelt van peulvruchten bijdraagt aan een vruchtbare bodem en de biodiversiteit. 

Het basisidee is eenvoudig: een BEANMEAL is elk eetmoment waarin peulvruchten – bij voorkeur van Nederlandse bodem – centraal staan. Dat kan een kom soep zijn, een salade, een hoofdgerecht, of een product op basis van bonen, zoals plantaardige zuivel of een veldbonenburger. De hele sector – foodservice, foodretail én industrie – schaart zich achter dit initiatief.

Een BEANMEAL is een eetmoment waarin peulvruchten centraal staan. Bijv. een ontbijt met plantaardige zuivel op bonenbasis

Tijdens de BEANMEAL-actieweek – van 9 tot en met 15 februari 2026 – draait het om culinaire inspiratie. Niet alleen richting consumenten, maar dit jaar nadrukkelijk ook richting foodservicebedrijven, cateraars en chefs. In eerdere edities lag de nadruk op Bean Routine: het idee dat elk moment van de dag geschikt is voor peulvruchten. Dit jaar verschuift de focus naar de keuken zelf. Cateraars en chefs hebben een invloedrijke rol richting consumenten, vandaar dat dit jaar de nadruk ligt om hen te inspireren. 

Onder foodservice-organisaties groeit het besef dat peulvruchten een sleutelrol spelen in de eiwittransitie. Ze zijn niet alleen gezond, maar ook agronomisch interessant: ze binden stikstof, verbeteren de bodemstructuur, passen goed in rotaties met granen en aardappelen en verlagen indirect de CO₂-voetafdruk van menu’s. Dat maakt ze relevant voor chefs die ‘van het land’ willen koken én voor opdrachtgevers die sturen op duurzaamheid.

De actieweek valt samen met Wereld Peulvruchtendag, die op 10 februari plaatsvindt. Deze dag is ingesteld door de Verenigde Naties en bedoeld om het bewustzijn te vergroten over het belang en de voordelen van peulvruchten voor voedselzekerheid, gezondheid, klimaatverandering en biodiversiteit. 

Aanbeveling gezondheidsraad

In de jaren vijftig was Nederland nog een echt peulvruchtenland. In 1951 werd er ruim 35.000 hectare peulvruchten geteeld en aten Nederlanders gezamenlijk meer dan 20.000 ton per jaar. Ruim zeventig jaar later is dat drastisch veranderd. Het areaal peulvruchten is gekrompen tot ongeveer 6.000 hectare.

Gemiddeld eten Nederlanders 75 gram peulvruchten per week. Dat is meer dan drie keer minder dan de laatste aanbeveling van de Gezondheidsraad, die adviseert om wekelijks 250 gram peulvruchten te eten. De teelt van bonen op Hollandse bodem zit weer in de lift (foto door: BEANMEAL)


Bean Your Cuisine: cateringchefs aan zet

Een van de activaties dit jaar was de BEANMEAL Chef-kok Challenge, een initiatief van partner provincie Noord-Brabant. Chefs van cateraars en foodservicebedrijven, met name uit Noord-Brabant, werden uitgedaagd om een recept in te sturen, waarbij peulvruchten niet als ‘alternatief’ of ‘garnering’, maar als ‘hero’ werden gebruikt. De uitdaging was het ontwikkelen van een plantaardig gerecht met Nederlandse bonen, dat zó overtuigt dat vlees niet wordt gemist. 

Na een selectieronde kookten vier finalisten hun gerecht voor een vakjury tijdens de Week van Ons Eten. De jury koos ‘Boonus van Mannus’ van chef Mannus Smit (Appèl) als winnaar. Het gerecht is hero dish van Bean Your Cuisine 2026 en wordt geserveerd bij het BEANMEAL-openingsdiner op 9 februari 2026.

Cateraars als Albron-Hutten, Vitam, Appèl, Cirfood en Facilicom/Food&I zijn partners van BEANMEAL. Tijdens de actieweek zetten zij in hun restaurants peulvruchten prominenter op het menu. Daarnaast nemen een aantal cateraars de BEANMEAL-recepten op in hun menumap, om te zorgen dat op alle locaties aandacht is voor gerechten met peulvruchten. De recepten van de finalisten zijn gebundeld en worden gedeeld onder de verschillende locaties. Bij de start van de actieweek, zijn de recepten ook digitaal te vinden op Eatertainment.

Ook activaties in horeca en retail

Op de website BeanMeal.nl zijn vanaf begin februari alle activiteiten te vinden die worden georganiseerd. Dit jaar is nadrukkelijk aandacht voor de route richting foodservicebedrijven.

Horeca: in de horeca zijn er diverse activaties in de vorm van pop-uprestaurants en pop-upgerechten – zogenaamde Beanmeals - op de menukaart.
Retail: tijdens de actieweek zijn er activaties op de winkelvloer en komt de actie terug in communicatie & marketinginspanningen, onder meer bij Albert Heijn, Jumbo, Ekoplaza en Lidl.

Wil jij participeren in de BEANMEAL-actieweek? Neem contact op met kartrekkers Pleuni Timmermans en Marianne Karstens van BEANMEAL via info@beanmeal.nl. 

Nederland is van oudsher altijd een peulvruchtenland geweest (foto door: BEANMEAL)

Peulvruchten van Nederlandse bodem

In Nederland worden door Nederlandse eiwitboeren – verenigd in hun eigen producentenorganisatie – verschillende soorten bonen op commerciële en experimentele schaal geteeld. Voornamelijk in de provincies Zeeland, Noord-Brabant en delen van Noord-Holland en Flevoland. De teelt richt zich zowel op de versmarkt als op conserven.

Op commerciële schaal al beschikbaar:

  • Veldbonen (fava beans)

  • Bruine bonen

  • Kapucijners

  • Sojabonen (edamame)

  • Gele en groene erwten

  • Spliterwten

  • Tuinbonen

  • Kikkererwten

  • Kidneybonen

  • Witte bonen

  • Lupine

Beperkt of experimenteel:

  • Linzen – kleine volumes, sterk afhankelijk van bodem en jaar

  • Vergeten streekbonen: pronkbonen, woudbonen, kievitsbonen, ogenbonen

Culinaire toepassingen:

  • Purees en crèmes (veldbonen, spliterwten)

  • Fermentatie (tempeh-achtig, miso-, koji-toepassingen)

  • Textuurcomponenten (gecrispt, gepoft, gefrituurd)

  • Basis voor sauzen (bindend vermogen)

  • Meel (lupine, veldbonen)

Interessante producten & innovaties:

  • Guacamole van favabonen
    Favamole is een lokaal alternatief voor het vervuilende ‘guacamole’. Favamole wordt gemaakt van tuinbonen van Nederlandse boeren. De spreads stoten 27 keer minder CO2-uit dan reguliere avocadospreads.

  • Peulvruchtenspreads
    Bonduelle introduceerde in 2025 spreads gemaakt van peulvruchten, bedoeld als broodbeleg of dip. Gemaakt van tuinerwten, linzen of witte bonen. 

  • Snacks op basis van bonen
    Boon biedt voor foodservice diverse snackproducten op basis van bonen. Van lupine-shoarma tot falafelballen van kikkererwten.

  • ‘Nieuwe’ soorten
    HAK experimenteert met teelt van nieuwe gewassen op Nederlandse bodem. Bijvoorbeeld met zwarte bonen en spliterwten. 

  • Yoghurtvariatie
    De Nieuwe Melkboer maakt zuivelvervangers op basis van Nederlandse bonen. En ook Lekker Lupine maakt – hoe kan het ook anders – yoghurtvariaties van lupinebonen.

Lees ook

Bonen battle: duurzaam lupine strijdt met soja

Hoe een vergeten Nederlands boontje de wereld een beetje beter kan maken