“Hot or iced?” Het is een vraag die in steeds meer koffiezaken vanzelfsprekend klinkt. Vervolgens komen de vervolgvragen: havermelk of gewone melk? Vanille of karamel? Cold foam erop? Extra toppings?
Een simpele iced latte is allang niet meer het enige zomerse alternatief voor een cappuccino. Bij Starbucks in de Verenigde Staten is inmiddels ongeveer driekwart van de verkochte dranken koud. In 2013 was dat nog maar 37%. Ook bij het Britse Caffè Nero loopt de verkoop hard op: de keten verkocht in juli 2025 56% meer koude dranken dan een jaar eerder.
Uit consumentenonderzoek van Worldpanel by Numerator zijn in het Verenigd Koninkrijk de verschillen tussen generaties duidelijk zichtbaar. Van de dranken die consumenten onder de 25 jaar buitenshuis kopen, is meer dan 60%koud. Bij 55-plussers ligt dat rond de 30%. Opvallend detail: meer dan 70% van de consumenten koopt koude dranken het hele jaar door, dus niet alleen in de zomermaanden.
Van iced latte naar een nieuwe categorie
Vroeger was het aanbod in koffiezaken overzichtelijk. Je had een americano, een cappuccino en een latte. Grote koffieketens als Starbucks brachten daar verandering in door ruim 30 jaar geleden frappuccino’s aan het menu toe te voegen. Inmiddels staan er bij koffiezaken – groot en klein – allerlei variaties op de kaart, waarbij het koude aanbod vaak uitgebreider lijkt dan de warme opties: denk aan nitro coffee (bereid met ijskoude stikstof), cold foam, koude matchavariaties, huisgemaakte ijsthee en eindeloze mogelijkheden voor koffiefrappés, met verschillende soorten melk en siropen. Maar ook buiten de traditionele koffiewereld groeit het aanbod van koude koffie- en theedranken op de kaart bij ketens als McDonald's, Taco Bell en Dunkin'.
In Azië is die ontwikkeling al langer zichtbaar. Bubble tea is daar een goed voorbeeld van: thee, met melk als basis, aangevuld met pearls, jelly's of andere toppings, groeide de afgelopen jaren in populariteit.
Lees ook
Verder zakennieuws over groeier WowCrab en no/low alcohol vakbeurs
Hoe vanzelfsprekend koud inmiddels is geworden, zie je ook terug bij The Coffee, een Braziliaanse keten met locaties in meer dan 250 landen. In Nederland is er een vestiging in Amsterdam en Utrecht. Bij de nieuwe locatie in Utrecht heeft de keten het assortiment klassieke koffie ondergebracht onder de noemer Purists. Daar staan opvallend genoeg ook koude koffies tussen. Een iced latte of cold brew wordt hier niet als een afwijkende variant gepresenteerd, maar als onderdeel van het ‘traditionele’ koffieaanbod.
Cold foam en sesamcrème
Vroeger waren sauzen, foams en crèmes vooral zoete toevoegingen aan warme koffies. Inmiddels zijn ze smaakbepalende onderdelen van koffie, matcha en thee. Vanille, pumpkin spice en karamel hebben gezelschap gekregen van pistache, sesam, yuzu-honing, tahin-dadelstroop en ubecrème.
Ook textuur krijgt een grotere rol, mede dankzij de groeiende populariteit van bubble tea. Pearls, jelly's, fruitstukjes, crunchy toppings en verschillende lagen maken van een drankje iets dat niet alleen gedronken wordt, maar wat meer lijkt op een zoete snack.
Lees ook
Matcha-achtig poeder van de paarse yam populair in Nederlandse koffie- en bakerysector
Uit onderzoek van de Britse koffiebrander Lincoln & York blijkt dat tot 75%van de jonge koffiedrinkers hun drankje aanpast aan hun persoonlijke smaak, bijvoorbeeld door te kiezen voor plantaardige melk, siropen, cold foam of functionele ingrediënten.
Het is een manier om van een relatief eenvoudige drank een luxe traktatie te maken. Tristan Höver van Euromonitor International verklaart daarover tegen de BBC dat jongere consumenten bereid zijn meer te betalen wanneer een drankje “speciaal, groter of functioneel aanvoelt.” Bij koude dranken spelen formaat, lagen en uiterlijk daarbij mee.
Een andere verklaring voor de groei van koude koffiedranken is de little treat-trend, oftewel de affordable luxury-trend. Een customized coffee kan een klein verwenmoment zijn zonder dat er meteen een groot bedrag wordt uitgegeven.
.png)
Je bent wat je drinkt
De categorie koude dranken onderscheidt zich in looks. Een kleurrijke matcha, een iced latte met een dikke laag foam of een drankje met opvallende toppings ziet er heel wat spectaculairder uit dan een gewone cappuccino. Jerry Sheldon, analist bij het Amerikaanse onderzoeks- en adviesbureau IHL Group, ziet de ontwikkeling als onderdeel van een bredere culturele verschuiving. In een artikel in de BBC noemt hij koude dranken een vorm van self-expression, vergelijkbaar met de manier waarop mensen zich uitdrukken met kleding of haarkleur.
Lees ook
Van Louis Vuitton-tas naar megacroissant
Starbucks speelt daar al jaren mee. Zo herintroduceerde de koffieketen afgelopen zomer de Unicorn Frappuccino, een drank met roze, blauwe en paarse lagen die na negen jaar opnieuw tijdelijk te bestellen was. De traffic naar Starbucks steeg volgens Placer.ai met 44,3%ten opzichte van het dagelijkse gemiddelde van 2026.
Margemaker?
Een customized iced drink is vaak niet eenvoudig om klaar te maken. Waar een iced latte bestaat uit ijs, melk en espresso, gaat het bij de nieuwe generatie koude dranken om veel meer elementen. Bij extra foam, siroop en een toppingkomen flink wat extra handelingen kijken.
Koffieplatform Perfect Daily Grind beschrijft hoe barista's voor koude dranken vaker heen en weer bewegen tussen koelingen, sirooppompen, ijsbakken en blenders. Sommige dranken kunnen volgens het vakmedium uit wel zeven of meer stappen bestaan.
Ook het aantal ingrediënten groeit. Meer varianten betekent meer mise-en-place, meer derving en meer spullen op de bar. Tegelijkertijd kunnen juist die extra's commercieel interessant zijn. Customized koude dranken hebben volgens Perfect Daily Grind vaak hogere marges en klanten zijn bereid meer te betalen voor iets bijzonders.