Hij zat zelf meerdere keren vast. Als zestienjarige jongen hoorde Jemuel Lampe ooit dat hij potentie had. Hij wist niet eens wat dat woord betekende. Een ondernemer van een ijssalon zag iets in hem en bood hem een baantje aan. Die kans veranderde zijn kijk op de toekomst. Jaren later doet Lampe hetzelfde voor jongeren die dreigen vast te lopen in het systeem waar hij zelf uit moest zien te komen. Met YNG Beans leren jeugdgedetineerden een vak, ontdekken ze waar ze goed in zijn en bouwen ze aan een toekomst buiten de gevangenismuren. 

Koffie als een uitweg: tijdens Food Inspiration Days Indoor 2026 ging de redactie van Food Inspiration op het podium in gesprek met Lampe. Eerder richtte hij Zuivere Koffie op, de eerste koffiebranderij ter wereld binnen een gevangenis. Daar leidde hij volwassen gedetineerden op tot barista en begeleidde hij hen richting werk. De resultaten waren veelbelovend: volgens de cijfers van het programma recidiveerden deelnemers 97% minder. In 2023 won Zuivere Koffie de Beste Overheids Innovatie Award.

Lees ook

Zuivere Koffie, 's werelds eerste koffiebranderij in de gevangenis

Een korte film van Food Inspiration

In 2025 verkocht Lampe zijn onderneming. Hij merkte dat hij steeds meer een werknemer van zijn eigen bedrijf werd. Hoewel hij taken probeerde over te dragen, vond hij het moeilijk de controle los te laten. Uiteindelijk besloot hij terug te keren naar de oorspronkelijke drijfveer achter zijn ondernemerschap: mensen helpen die, net als hij vroeger, een kans nodig hebben om hun leven een andere richting te geven. Sinds een jaar richt hij zich met YNG Beans op jongeren, juist omdat hij gelooft dat je er vroeg bij moet zijn. YNG Beans is de allereerste koffiebranderij & espressobar in een justitiële jeugdinrichting in Nederland. Hier leren jongeren een écht vak mét certificaat, werkritme en toekomstkansen. Lampe: “Een van de jongeren zei na zijn eerste barista-training: ‘Ik dacht dat ik nergens goed in was. Nu heb ik mijn eerste cappuccino met een hartje gemaakt. Dat gevoel ga ik niet meer vergeten.’”

YNG Beans is gevestigd in Forensisch Centrum Teylingereind in Sassenheim. De koffiebranderij en espressobar maken deel uit van YNG@WORK, een leer- en werkplatform van Teylingereind. Jongeren kunnen solliciteren naar een functie en leren bij YNG Beans vervolgens koffiebranden, espresso zetten, melk opschuimen, bestellingen opnemen en afrekenen. Medewerkers van de inrichting komen bij de koffiebar koffie drinken en betalen €0,50 voor een kopje.

Samenwerking met HAI

Een vak leren tijdens detentie is een belangrijke eerste stap. Maar wat gebeurt er als een jongere vrijkomt? Zonder werk of inkomen is de kans groot dat hij terugvalt in oude patronen. Daarom wil Lampe niet alleen jongeren opleiden, maar ook zorgen dat ze na hun vrijlating aan de slag kunnen. Daarvoor werkt Lampe samen met HAI, de samenwerking tussen Hutten en Albron. In december vorig jaar is dit bedrijf gestart met HAI - Pitch of Impact, deze organiseren ze tweemaal per jaar. Samen met de HAI Foundation biedt het hiermee start-ups en scale-ups de kans om impactvol het verschil te maken. "HAI neemt producten af en wil werkplekken, stageplaatsen en opleidingen mogelijk maken", vertelt Lampe. "Zo ontstaat een verbinding tussen leren binnen detentie en betaald werk daarbuiten." Het aanbod beperkt zich bovendien niet tot koffie. In Justitieel Complex Zaanstad worden bijvoorbeeld op grote schaal chocoladekoekjes geproduceerd voor HAI. Zo kunnen gedetineerden ook ervaring opdoen met voedselproductie en ontdekken welk werk bij hen past.

Een kans die alles veranderde

Lampe weet uit eigen ervaring hoe bepalend het moment kan zijn waarop iemand in je gelooft. “Ik heb meerdere detenties achter de rug”, vertelt hij op het podium. Hij groeide op in een omgeving waarin niet alles op orde was. Ook zijn broer zat vast. Toen Lampe zestien was, ontmoette hij een jonge Amsterdamse ondernemer die iets in hem zag wat hij zelf nog niet kon zien. “Hij zei tegen mij: jij hebt heel veel potentie.” Lampe moest het woord potentie later nog opzoeken. Vier jaar na die eerste ontmoeting, en na nog twee detenties, belde hij de man op. Wat bedoelde hij eigenlijk met potentie? En hoe wilde hij hem helpen? De ondernemer geloofde in hem en bood hem een baan aan in zijn ijssalon.

Die ervaring vormt nog altijd de rode draad in Lampe's werk. Hij weet hoe het voelt als anderen potentie in je zien, in plaats van te kijken naar je criminele verleden. Precies dat wil hij nu ook mogelijk maken voor jongeren in detentie. Want de noodzaak is groot. Volgens de cijfers die Lampe tijdens het evenement aanhaalt, keert een groot deel van de jongeren na vrijlating terug in de criminaliteit. “De grootste groep zelfs binnen 72 uur.” Jongeren keren terug naar dezelfde vrienden, problemen en omstandigheden, vaak zonder werk, inkomen of iemand die op hen wacht. “Ik denk dat als we de jeugd nu kunnen bereiken, we de toekomst echt een beetje kunnen helpen veranderen”, zegt Lampe. “Als je het roer van een schip een millimeter kan verleggen, kan dat een heel andere eindbestemming opleveren.”

Een vak leren achter de koffiemachine

Het lijkt misschien eenvoudig: een bestelling opnemen, een espresso zetten en afrekenen. Maar juist in die dagelijkse handelingen zitten belangrijke leermomenten. Jongeren leren klanten aankijken, samenwerken wanneer het druk is, op tijd komen en afspraken nakomen. Ook leren ze verantwoordelijkheid nemen als iets misgaat. Lampe: “Ook leren ze dat hun werk waarde heeft. Dat iemand bereid is te betalen voor wat zij maken. En dat ze ergens goed in kunnen worden.” De jongeren ervaren dat ze iets kunnen maken waar anderen op zitten te wachten. Ze krijgen de kans om trots te zijn op hun werk en ontdekken dat hun gedrag en inzet ergens toe doen. “Het zijn ervaringen die kunnen helpen om het beeld dat ze van zichzelf hebben te veranderen.”

Tijdens Food Inspiration Days Indoor 2026 wordt dat concreet zichtbaar. Twee jongeren uit Teylingereind zijn onder begeleid vervoer naar het evenement gekomen om bezoekers koffie te serveren en te laten zien wat ze bij YNG Beans leerden. Vlak voordat ze terugkeren naar de inrichting, neemt een van hen tijdelijk plaats op het podium voor het gesprek met de redactie. Ze vertelt over het verlies van haar moeder en de periode waarin ze onder een streng regime verbleef. Ze mocht maar beperkt haar cel uit en stond onder intensieve begeleiding. Via de directeur van de inrichting kreeg ze in die periode de kans om op gesprek te komen bij YNG Beans. “Ik vond het interessant, maar ook spannend.”

Inmiddels werkt ze vijf dagen per week bij Zuivere Koffie, het bedrijf dat Lampe eerder oprichtte. Ze draait evenementen, helpt bij het organiseren van personeelsevents en werkt op verschillende locaties. Haar contract is verlengd. Over zeven weken komt ze vrij en kan ze bij Zuivere Koffie aan de slag. Ook de drukte tijdens het evenement is ze inmiddels gewend. Ze vindt het mooi om te zien hoeveel belangstelling er is voor YNG Beans en het verhaal achter het project. Lampe: “Haar ervaring laat zien wat er mogelijk wordt wanneer een opleiding binnen detentie aansluit op werk buiten de muren. Er ligt straks niet alleen een certificaat, maar ook werkervaring en een werkgever die haar al kent.” Niet ieder traject zal op dezelfde manier verlopen en een goede afloop is nooit vanzelfsprekend. Maar voor deze jongere is er een concreet vooruitzicht op een andere start. 

Koffie als middel, werk als perspectief

Waarom koffie? Omdat koffie mensen bij elkaar brengt, zegt Lampe. Achter de bar ontmoeten medewerkers van de inrichting en jongeren elkaar als gast en barista. Even staat niet iemands achtergrond centraal, maar het werk en het contact dat daarbij ontstaat. Lampe wil uiteindelijk vijftig jongeren per jaar succesvol naar werk begeleiden en hoopt natuurlijk het concept uit te kunnen naar meerdere jeugdgevangenissen in Nederland. Daarvoor zijn werkgevers nodig die bereid zijn jongeren een kans te geven. “Een werkgever die op je wacht, kan het verschil maken tussen terugvallen en vooruitkijken.”