Superfoods komen en gaan. Foodtrends veranderen elk seizoen. Maar extra vierge olijfolie heeft nooit een marketingcampagne nodig gehad om zijn waarde te bewijzen. Al duizenden jaren lang is het een van de hoekstenen van de mediterrane keuken, gewaardeerd om zijn smaak en veelzijdigheid. Olijfolie-expert Joana Lourenço legt uit waar je op moet letten bij het kiezen van een goede olijfolie.
Gewaardeerd, en toch wordt een van de belangrijkste smaakmakers in de keuken nog te vaak gekozen uit gemak in plaats van om zijn karakter: olijfolie. De ironie is dat een restaurant duizenden euro’s kan investeren in uitzonderlijke ingrediënten, apparatuur van wereldklasse, een doordacht design en onberispelijke service, om vervolgens het laatste woord te geven door een anonieme, inspiratieloze olijfolie. Een gemiste kans. Dus, laten we het eens hebben over jullie olijfolie.
“Er is misschien wel geen enkel ingrediënt dat zo onderschat wordt als olijfolie"
Extra vierge olijfolie is niet zomaar een willekeurig ingrediënt. Het is heel bepalend voor de indruk die een gerecht achterlaat. Meestal is het de laatste smaak die een gast ervaart voordat hij de vork neerlegt. Het omlijst het gerecht, draagt aroma’s en ondersteunt texturen. Misschien wordt geen enkel ingrediënt meer onderschat dan olijfolie. Van het eerste scheutje in de pan tot de laatste drizzle vlak voor het serveren: het bepaalt de smaak in elke fase van de bereiding.
Een extra vierge olijfolie van hoge kwaliteit overheerst een gerecht niet – maar tilt het naar een hoger niveau. Brengt de zoetheid van groenten naar voren, versterkt de smaak van gegrilde vis, voegt diepgang toe aan pastagerechten – en laat zelfs zijn volledige potentieel zien in onverwachte gerechten, zoals taarten en chocoladedesserts.
De beste ingrediënten strijden niet om aandacht. Ze laten al het andere schitteren. Uiteindelijk vraagt goede olijfolie niet om opgemerkt te worden. Het zorgt er simpelweg voor dat we al het andere beter onthouden.
Hoe maak je een betere keuze?
De ene olijfolie is de andere niet. Waar moet je op letten bij het kiezen van een goede olijfolie? De eerste aanwijzingen vind je op het etiket of de verpakking. Een goed etiket zou je meer moeten vertellen dan alleen ‘Extra Vierge’.
Hier kun je op letten:
-
De oogstdatum, niet alleen de houdbaarheidsdatum. Verser is over het algemeen beter.
-
Het land van herkomst en, idealiter, de specifieke regio waar de olijven zijn geteeld.
-
Olijvensoorten, aangezien deze de smaak en het aroma beïnvloeden.
-
Informatie over de producent of het landgoed, wat vaak wijst op een betere traceerbaarheid.
-
Verpakking: olijfolie in een donkere glazen fles of – nog beter – een metalen blik beschermt de olie tegen zonlicht. Licht versnelt oxidatie, wat leidt tot verlies van aroma en smaak.
Welke extra vierge olijfolie (EVOO) kun je het beste wanneer gebruiken?
Verschillende oliën zijn geschikt voor verschillende doeleinden, maar deze vuistregels bieden een algemene richtlijn:
-
Delicate, milde EVOO’s passen goed bij vis, zeevruchten, verse kazen en lichte groenten, zonder de smaak ervan te overheersen.
-
EVOO’s met een gemiddelde intensiteit zijn veelzijdige allrounders voor de dagelijkse keuken, pasta, salades, granen en geroosterde groenten.
-
Krachtige, peperige EVOO’s passen goed bij gegrild vlees, paddenstoelen, gerechten op basis van tomaten, gerijpte kazen en gaan prachtig samen met desserts.
Uiteindelijk hangt de beste combinatie ook af van de smaakcombinatie, het contrast en het mondgevoel dat je wilt creëren. Het beste advies? Proef, experimenteer en speel ermee. Net als bij wijnen, kruiden of specerijen biedt olijfolie eindeloze mogelijkheden.
Over Joana Lourenço
Joana Lourenço komt uit een familie van olijfolieproducenten. In 2019 richtte ze haar bedrijf – Erva D’Ouro – op met als doel lokale Portugese producenten te vertegenwoordigen en te ondersteunen. Met twee winkels in Lissabon is Erva D’Ouro inmiddels een gerenommeerde delicatessenwinkel en proeflokaal, gespecialiseerd in Portugese olijfolie van topkwaliteit, regionale wijnen en lokale delicatessen.
Door middel van begeleide proeverijen, workshops en tailor-made events helpt Joana zowel professionals als consumenten olijfolie te ontdekken als meer dan alleen een ingrediënt. Erva D’Ouro biedt ook advies aan restaurants, retail en merken.