De 3D-foodprinter, blockchain, dark kitchens, serveerrobots en personalized nutrition. Het waren stuk voor stuk technische innovaties die de wereld van eten en drinken totaal op z’n kop zouden zetten... Maar die belofte is tot nu toe nog niet ingelost. De potentie van alle 5 de innovaties was groot, maar de techniek, de markt, de consument of een combinatie van was er blijkbaar nog niet klaar voor. Food Inspiration zet de 5 meest gehypte tech innovaties in foodservice op een rij.
1. Personalized nutrition
Introductie: 2000
Hoogtepunt: Tussen 2005 – 2010
Belofte: Personalized nutrition, gepersonaliseerde voeding in het Nederlands, zou consumenten in staat stellen om het heft in eigen handen te nemen op het gebied van voedselkeuzes, waardoor ze veel gezonder zouden gaan eten. Door middel van lichamelijke checks en op basis van je bloedwaardes, DNA-profiel en samenstelling van je microbioom zou techniek beoordelen wat op welk moment van de dag goed zou zijn voor jouw lichaam.
'We willen geen pil, we willen een maaltijd'
Aan de hoeveelheid technische tools, platforms en gadgets lag het niet. Er was op een gegeven moment zelfs een pil die je kon slikken die in je maag allerlei metingen zou doen, die je vervolgens kon aflezen op je smartphone. Er ontstonden tientallen bedrijven die gespecialiseerd waren in gezondheidsadviezen en -preparaten op maat.
.png)
Maar ondanks alle technieken en programma’s, zat het merendeel van de consumenten niet op deze innovatie te wachten. Eten blijft emotie. We zijn geen machines. Ook al weten we als mens meestal echt wel wat goed voor ons is en wat niet, toch maken we geregeld andere keuzes. Omdat het gezelliger is, of lekkerder. We willen geen pil, we willen een maaltijd.
Anno 2026: Het bewustzijn over het feit dat je eetpatroon bepaalt hoe je je voelt, is sinds de introductie van deze innovatie enorm toegenomen. Tracking apps, persoonlijke trainingsprogramma’s, wearables en leef- en eetstijlcoaches zijn anno 2026 super populair. We willen als consument best wel gezonder leven en eten, maar we willen wel zelf die keuze maken.
2. 3D-foodprinter
Introductie: 2006
Hoogtepunt: Tussen 2010 - 2015
Belofte: De 3D-foodprinter zou koks overbodig maken. Laag voor laag zouden printers in de toekomst al ons eten produceren.
Met name sterrenchefs waren geïnteresseerd in de innovatie. Ze konden er unieke vormpjes mee ontwikkelen. In de periode tussen 2015 en 2020 waren er dan ook meerdere topchefs die een 3D-printer aanschaften. Er was in Londen zelfs een restaurant waar alle gerechten uit de 3D-printer kwamen.
"In dit apparaat zit toekomst, maar dan moet er aan de smaak wel iets veranderen"
Toch bleken met name de prijs en het gebruiksgemak beperkende factoren voor een definitieve doorbraak. Een goede foodprinter kost al snel €5.000. Een flink bedrag voor een ‘gimmick’ in de keuken. Daarnaast duurt het produceren van een geprint item vrij lang, waardoor veel chefs het toch liever en sneller zelf doen.
In 2012 hadden we op de Food Inspiration Days de primeur: de eerste 3D-foodprinter van Nederland, ontwikkeld door TNO, stond op het podium en printte een koekje, die sterrenkok Sergio Herman live on stage te proeven kreeg. De reactie van Herman luidde: “In dit apparaat zit toekomst, maar dan moet er aan de smaak wel iets veranderen. Lekker is dit nog niet.”
Anno 2026: De 3D-voedselprinter is niet van het toneel verdwenen, maar wel grotendeels uit de gastronomie. Onder andere in het leger en in de zorg worden de apparaten nog steeds gebruikt. Op die plekken is het belangrijk om producten te ontwikkelen die licht verteerbaar zijn, exact de juiste hoeveelheid nutriënten bevatten en gepersonaliseerd voedsel produceren. Ook sommige patissiers werken nog met de printer en maken er chocoladevormpjes en decoraties mee.
3. Serveerrobots
Introductie: 2013
Hoogtepunt: 2022 - 2024
Belofte: Serveerrobots zouden horecapersoneel overbodig maken. De rijdende robot kan vanuit de keuken, zonder borden te laten vallen, gerechten en dranken bij de juiste tafel brengen en op de terugweg debrass mee terug nemen naar de keuken.
Je kon in de jaren 2022 en 2023 geen horecabeurs bezoeken of de robots kwamen – met geïntegreerde blije smile en in sommige gevallen zelfs met een keurig ‘jasje’ aan – op je af gereden. Sommige zaken zetten het in als extra ‘handjes’.
'De potentie is er nog steeds'
Maar ook bij deze innovatie bleek de prijs een bottleneck. De serveerrobot heeft een relatief hoge aanschafprijs. Een robot kost al snel €10.000 en in grote zaken is één robot niet genoeg. Daarnaast hebben de apparaten onderhoud nodig. Ook reageerden gasten regelmatig negatief op de 'service' van de robot aan tafel. Ze gaven de voorkeur aan menselijke gastvrijheid.
Anno 2026: In landen als China, Japan en Zuid-Korea zijn serveerrobots al veel normaler dan in Europa. Zeker tijdens grote evenementen, in hotels of op luchthavens nemen de serveerrobots daar repetitieve taken overnemen van medewerkers en bieden ze een oplossing voor het personeelstekort. Ook in Nederland is de potentie van de serveerrobot er nog steeds. En met sterk stijgende personeelskosten en chronisch personeelstekort rekent de business case zich voor steeds meer zaken rond.
Lees ook
“Wij kunnen ze niet meer missen binnen de organisatie”
4. Blockchain
Introductie: 2017
Hoogtepunt: 2018 - 2022
Belofte: Via blockchain zouden consumenten, horecabedrijven en detailhandelaren precies kunnen zien waar producten vandaan komen en door wie en waar die zijn geproduceerd in de keten. Blockchain zou er op die manier voor zorgen dat de voedselketen beter traceerbaar en daardoor transparanter zou worden.
De technologie achter blockchain wordt bepaald iedere partij in de keten gegevens kan toevoegen over de herkomst van een bepaald product, als een blok aan een ketting. Alle blokken bij elkaar vormen het ‘paspoort’ vormen van dat specifieke product: de blockchain.
Voor bedrijven en producenten is blockchain echter een ingewikkeld proces. Het achterhalen en invoeren van alle gegevens kost veel tijd. Tegelijkertijd is de behoefte er vanuit de consument vaak niet om alles te weten over een bepaald product.
Anno 2026: Blockchain wordt nog steeds gebruikt, alleen nu veel gerichter dan tijdens de hype jaren. Het wordt niet meer gebruikt als marketingtool, maar nog wel in veel situaties waarin transparantie in de keten nuttig en tegenwoordig ook steeds vaker verplicht is.
5. Dark kitchens
Introductie: 2006
Hoogtepunt: 2013 - 2016
Belofte: Keukens zonder front of house zouden de oplossing zijn voor de productie van gerechten en maaltijden. Wereldwijd ontstonden er duizenden van dit soort 'donkere' productiekeukens.
Dark kitchens zouden een oplossing bieden voor grootschalige productie in een relatief betaalbaar pand. Veel restaurantketens en cateraars onderzochten in de jaren 2013 - 2016 dan ook de mogelijkheden voor het openen van een dark kitchen.
Lees ook
16 digitale merken die 1.000 gerechten per dag bereiden vanuit een keuken
Met de opkomst van dark kitchens, kwamen in Nederland ook de flitsbezorgers op, die eveneens in grote 'donkere' panden hun voorraden hielden. Er kwam vanuit consumenten protest tegen deze enorme, donkere, mysterieuze blokken midden in de stad. Veel stadsbesturen weerden deze keukens dan ook uit de stadscentra. De dark kitchens werden over een kam geschoren met de distributiecentra van de flitsbezorgers, en moesten in veel gevallen ook de binnensteden verlaten.
Anno 2026: In de delivery-markt wordt nog altijd veel gewerkt vanuit dark kitchens. Het gaat hierbij tegenwoordig vaak niet meer om grote dark kitchens, maar veelal om ‘reguliere’ productiekeukens zonder bezoekadres of de keukens van restaurants die op dat moment niet gebruikt worden.
Lees ook
Online merken die extra omzet uit bestaande keukens halen
Tijdens een inspiratiereis naar China zagen we onlangs dat in dat land dark kitchens op z’n retour zijn. In een ondergronds winkelcentrum zagen we de restanten van de belofte. Gesloten units, verlaten gangen. Hier en daar nog een keuken die draaide, maar zonder zichtbaarheid, zonder merkbeleving. Volgens lokale experts aldaar verschuift de markt weer richting fysieke aanwezigheid. Keukens die zichtbaar zijn. Waar je kunt afhalen. Waar je eventueel kunt blijven eten. De reden is simpel: connectie met het merk.
Lees ook
Deliverymarkt van ongekende omvang voor consument die gemak zoekt